KRZEMIANY, GLINOKRZEMIANY I BOROKRZEMIANY

 

            Krzemiany wraz z glinokrzemianami są największą i najliczniejszą rodziną minerałów. Minerały te budują 95% skorupy i górnego płaszcza Ziemi. Są one najważniejszymi składnikami większości skał magmowych. Powszechnie występują również w skałach metamorficznych i osadowych. Duże znaczeniu skałotwórcze ma np. zoisyt, epidot i wezuwian. Minerały krzemianowe znaleziono także w meteorytach.
            W grupie krzemianów znajduje się wiele bardzo istotnych minerałów skałotwórczych i jednocześnie ważnych surowców gospodarczych. np. granaty (pirop, almandyn, grossular, spesartyn, uwarowit) i topaz, cenione jako kamienie szlachetne, cyrkon będący rudą pierwiastka cyrkomu, andaluzyt stanowiący surowiec do produkcji materiałów ogniotrwałych i ceramicznych obudów świec samochodowych, a także hemimorfit będący krzemianową rudą cynku.

            Podstawowymi składnikami większości skał magmowych są skalenie. Od ich rodzaju i ilości zależy cała klasyfikacja tych skał. Często występują one również w skałach metamorficznych. Ze względu na skład chemiczny dzielą się one na dwie grupy: skalenie potasowe i skalenie sodowo wapniowe (plagioklazy).
           Skalenie potasowe (ortoklaz, mikroklin) stanowią dominujący składnik wielu skał magmowych m. in. granitów, sjenitów, pegmatytów. W pegmatytach tworzą one ogromne kryształy osiągające wagę dziesiątków tysięcy ton. Znany jest kamieniołom założony w jednym krysztale amazonitu (odmiana mikroklinu).
           Skalenie potasowe znajdują zastosowanie w przemyśle ceramicznym m. in. do produkcji porcelany i glazury. Przezroczyste i efektownie zabarwione odmiany skaleni potasowych są cenionymi kamieniami ozdobnymi (amazonit).
           Plagioklazy są składnikami większości skał magmowych i wielu skał metamorficznych. Niektóre odmiany plagioklazów odznaczają się charakterystyczną grą barw, spowodowaną wrostkami innych minerałów (awenturyn, kamień księżycowy). Odmiany te są cenionymi kamieniami ozdobnymi. Do kamieni ozdobnych zaliczane są również przezroczyste odmiany andezynu, peryklinu i bytownitu.
            Labradoryt (skała złożona z labradoru) jest używany jako kamień okładzinowy w pracach budowlanych i nagrobkowy. Plagioklazy znajdują również zastosowanie w produkcji farb, ceramiki i szkła.
           Skalenie łatwo ulegają wietrzeniu zamieniając się w kaolin będący cennym surowcem do produkcji porcelany i ceramiki technicznej (fajansy).

            Ważną grupą minerałów skałotwórczych są również glinokrzemiany warstwowe. Zwykle tworzą one kryształy mające postać tabliczek, łuseczek i blaszek. Wiele z nich odznacza się doskonałą łupliwością równoległą (miki, chloryty).

            Miki są bardzo rozpowszechnione w przyrodzie. Należą one do ważnych minerałów skałotwórczych. Spotyka się je w licznych skałach magmowych, zwłaszcza pegmatytach (szczególnie jasny muskowit i ciemny biotyt) oraz łupkach krystalicznych. Charakteryzują się doskonałą łupliwością. Można je z łatwością dzielić na cienkie, elastyczne blaszki. Ta szczególna cecha okazała się bardzo przydatna dla celów praktycznych. Już od średniowiecza przezroczyste tafle miki stosowane były jako szyby w oknach. Znalazło to odzwierciedlenie w nazwie muskowitu (Moscoviticum vitrum to po łacinie moskiewskie szkło). Obecnie muskowit jest używany jako izolator cieplny i elektryczny.
            Jedną z mik i jednocześnie ważnym minerałem ilastym, jest illit - pospolity składnik różnych iłów i glin stosowanych do produkcji cegieł i wyrobów kamionkowych (rury, dreny, dachówki).

           Do krzemianów pierścieniowych należą m. in. cordieryt, benitoit i sugilit cenione jako kamienie ozdobne oraz dioptaz stanowiący krzemianową rudę miedzi.
            Pirokseny należą do głównych minerałów skałotwórczych. Występują przede wszystkim w skałach magmowych oraz w niektórych skałach metamorficznych. Skały charakteryzujące się dużą zawartością piroksenów nazywamy piroksenowymi np. gnejs piroksenowy, sjenit piroksenowy, granulit piroksenowy. Skały magmowe zbudowane niemal całkowicie z jednej lub kilku odmian piroksenów nazywamy piroksenitami. Większość piroksenów nie ma znaczenia praktycznego. Tylko niektóre spośród nich np. enstatyt, bronzyt, diopsyd, wykorzystywane są jako kamienie ozdobne. Znajomość piroksenów ma jednak duże znaczenie dla określania warunków powstawania skał magmowych.

Bryły jadeitu w kopalni w Boliwi.
Kopalnia działała od czasów prekolumbijskich.

            Do krzemianów łańcuchowych, innych poza piroksenami zalicza się m. in. wollastonit mający wiele różnorodnych zastosowań np. do produkcji dachówek ceramicznych, farb, i różnych wyrobów ognioodpornych, rodonit będący jednocześnie krzemianową rudą manganu i cenionym kamieniem ozdobnym oraz okenit, który ze względu na swoje nietypowe wykształcenie jest poszukiwany przez kolekcjonerów minerałów na całym świecie.
            Amfibole należą do rozpowszechnionych w przyrodzie. Spotykane są w licznych skałach magmowych oraz metamorficznych. W grupie amfiboli znajdują się m.in. ważne z przemysłowego punktu widzenia azbesty, a także kilka interesujących kamieni ozdobnych np. antofyllit, hornblenda, tremolit. Tremolit jest m. in. podstawowym składnikiem skał nefrytowych cenionych jako surowce do wyrobu biżuterii i różnego rodzaju galanterii kamiennej. W czystej postaci używa się go również do filtrowania soków owocowych.
          Do krzemianów wstęgowych, innych poza amfibolami oraz przejściowych, do glinokrzemianów warstwowych należą rzadko spotykane minerały skałotwórcze np. znane z sjenitów nefelinowych: szczerbakowit, astrofyllit, i neptunit.
           Minerały ilaste grupy kaolinitu (kaolinit, dickit, halloizyt) są ważnymi surowcami dla przemysłu ceramicznego. Stanowią one podstawowy surowiec do produkcji porcelany i fajansów (talerze, spodki, filiżanki, umywalki, izolatory w przemyśle elektrotechnicznym, cegły ognioodporne w piecach hutniczych).
Innym ciekawym minerałem grupy kaolinitu jest chryzokola będąca jednocześnie krzemianową rudą miedzi i cenionym kamieniem ozdobnym.
           Serpentyny są głównymi składnikami skał zwanych serpentynitami. Minerałem serpentynowym o największym znaczeniu gospodarczym jest chryzotyl. Stanowi on główny składnik azbestów chryzotylowych, będących podstawowymi surowcami do produkcji materiałów izolacyjnych i ogniotrwałych.
            Minerały podgrupy pirofyllitu i talku znajdują szerokie zastosowanie w przemyśle kosmetycznym (talk) oraz do wyrobu ołówków do pisania na szkle i mydełek krawieckich (pirofyllit).
            Minerały grupy wermikulitu stosowane są jako surowce do produkcji smarów oraz materiałów termoizolacyjnych i dźwiękochłonnych.
              Minerały grupy montmorillonitu wchodzą w skład gleb. Mogą one tworzyć kompleksowe połączenia z substancjami organicznymi i różnego rodzaju związkami mineralnymi, niezbędnymi np. do wzrostu roślin. Zawartość montmorillonitów w glebie ma zatem znaczący wpływ na jej jakość. Ze względu na swoje właściwości kompleksotwórcze montmorillonity coraz częściej są również stosowane w przemyśle chemicznym i ekologii np. do neutralizacji niepożądanych zanieczyszczeń ropopochodnych.
           Z innych krzemianów i glinokrzemianów pakietowych, warstwowych i pokrewnych warto wymienić minerały szeregu apofyllitu oraz niezwykle lekkie i miękkie: pałygorskit, sepiolit. Minerały szeregu apofyllitu mimo znacznej kruchości znajdują niekiedy zastosowanie w jubilerstwie. Pałygorskit i sepiolit tworzą najczęściej włókniste warstewki. Przy odrywaniu takich warstewek od skały odnosi się wrażenie jakby się zrywało skórę, stąd pospolicie minerały te zwane są skórą górską.
            Krzemiany i glinokrzemiany o niewyjaśnionej strukturze to minerały niedawno odkryte, względem których nie przeprowadzono jeszcze badań strukturalnych oraz takie których mimo przeprowadzenia wszechstronnych badań nie udało się dotychczas zaklasyfikować do którejś z pozostałych grup krzemianów i glinokrzemianów.
            Do grupy minerałów nowoodkrytych zalicza się m. in. turkestanit (1997) i frankamenit (1992) a także odkryty w 1976 roku czaroit, będący znanym i cenionym kamieniem ozdobnym.

            Chloryty są rozpowszechnionymi minerałami skałotwórczymi. Stanowią one np. główny składnik łupków chlorytowych. Do chlorytów zalicza się m. in. klinochlor, kämmereryt i korundofyllit.

           Zeolity są dużą grupą dość rozpowszechnionych w przyrodzie minerałów. Rzadko jednak mają znaczenie skałotwórcze. Najczęściej występują one w bazaltach narastając na ściankach różnych pustek skalnych, często w postaci pięknie wykształconych kryształów (natrolit, stilbit, laumontyt).
Kryształy zeolitów odznaczają się niezwykłą strukturą wewnętrzną. Mają one postać gąbki zbudowanej z nanometrowej średnicy kanalików, w których tkwią cząsteczki wody związane tylko słabymi siłami adsorpcji. Wodę tą można łatwo usunąć poprzez ogrzewanie, nie powodując przy tym zniszczenia struktury kryształów. Odwodnione zeolity odznaczają się dużą reaktywnością i mogą szybko pochłaniać cząsteczki różnych substancji, o ile ich wielkość odpowiada średnicy kanalików. Dzięki tym właściwościom zeolity można wykorzystywać jako sita molekularne do super dokładnego oczyszczania i rozdzielania rozmaitych płynów. Wchodzą one również w skład różnorodnych zmiękczaczy wody. W niektórych procesach chemicznych pochłaniają niepożądane substancje powstające w reakcjach chemicznych, zwiększając wydajność tych reakcji i mając niebagatelny wpływ na czystość otrzymywanych produktów końcowych. Niektóre zeolity są także stosowane w pompach sorpcyjnych, służących do otrzymywania próżni.

W kolekcji krzemiany, glinokrzemiany i borokrzemiany reprezentowane są przez następujące minerały: aërinit, agrellit, ajoit, aktynolit, allanit-(Ce), allofan, almandyn, albit, amesyt, amfibole, analcym, andaluzyt, andradyt, annit, anortyt, antofyllit, antygoryt, ardennit, arfvedsonit, astrofyllit, augit, bakeryt, balangeroit, benitoit, beryl, bertrandyt, bismutoferryt, boltwoodyt, braunit, bultfonteinit, bustamit, byssolit, canasyt, caregorodcevit, cavansyt, ceryt-(Ce), chabasyt-Sr, chapmanit, chondrodyt, chryzokola, chryzotyl, coffinit, cookeit, cordieryt, creaseyit, crossyt, cummingtonit, cuproskłodowskit, cuspidyn, cyanit, cyrkon, czaroit, czevkinit-(Ce), czkałovit, dachiardyt-Na, danburyt, datolit, delhayelit, denisovit, diopsyd, dioptaz, dravit, dumortieryt, eckermannit, edenit, edingtonit, egiryn, elbait, elpidyt, enigmatyt, enstatyt, epidot, epistilbit, esseneit, eudialit, eukryptyt, fajalit, fassait, fenakit, fenaksyt, ferrieryt, ferrihastingsyt, ferro-edenit, fersmanit, flogopit, fluorapofyllit, fluorocannilloit, fluororichteryt, foityt, forsteryt, foshagit, frankamenit, friedelit, gadolinit-(Y), gaidonnayit, ganofyllit, garnieryt, gedryt, gehlenit, gilalit, gismondyt, glaukofan, gmelinit, gonnardyt, granaty, grossular, gyrolit, haiweéit, halloisyt, harmotom, hastingsyt, hedenbergit, helvin, hemimorfit, heulandyt, hibschyt, hisingeryt, hsianghualit, hubeit, humit, hyalofan, hydrodelhayelit, ilvait, indialit, inesyt, jadeit, johannsenit, kaersutyt, kalsilit, kankrynit, karfolit, karyopilit, kasolit, katapleiit, kinoit, klinochlor, klinohumit, klinoptilolit, klinozoisyt, komarovit, lamprofyllit, laumontyt, låvenit, lawsonit, lazuryt, leifit, leucyt, leukosfenit levyn, londonit, lorenzenit, łomonosovit, łabuncovit, łowczorryt, manandonit, manganaksynit, manganogrunneryt, margaryt, marialit, melifanit, melility, mesolit, miki mikroklin, miseryt, montmorillonit, mordenit, mosandryt, mullit, murmanit, muskowit, narsarsukit, natrolit, naujakasyt, nefelin, neptunit, niocalit, nontronit, norbergit, normandyt, offrétyt, okenit, olenit, oliwiny, orientyt, ortoklaz, osumilit, oyelit, pałygorskit, paracelsjan, paragonit, parakiełdyszyt, pargasyt, paulingit, pektolit, pentagonit, petalit, pezzottait, phillipsyt, pirokseny, piroksmangit, pirop, poldervaartyt, polilithionit, pollucyt, povondrait, prehnit, prismatyn, pumpellyit-(Fe2+), pumpellyit-(Mg), rait, reedmergneryt, rhodizyt, richteryt, riebeckit, rodonit, roggianit, sanbornit, sanidyn, sapfiryn, saponit, schörl, schorlomit, scolecyt, searlesyt, sekaninait, seladonit, sepiolit, sérandyt, shattuckit, sillimanit, skalenie, sodalit, soddyit, spessartyn, spodumen, staurolit, steacyit, steenstrupin-(Ce), stelleryt, stilbit, stillwellit-(Ce), sugilit, sursassyt, syderofyllit, szamozyt, szczerbakowit, szujskit, talk, taramellit, taramit, tefroit, terskit, tetra-ferriflogopit, thaumasyt, thomsonit, tinaksyt, tinzenit, topaz, tremolit, tuperssuatsiait, turkestanit, turmaliny, turyngit, tytanit, umbozieryt, uranofan-β, uwarowit, vinogradovit, visznievit, volkonskoit, vuonnemit, wadeit, wermikulit, wezuwian, willemit, wiluit, wöhleryt, wollastonit-1A, xonotlit, yofortieryt, yuksporyt, zektzeryt, zeolity, zoisyt, zoryt, zunyit, zussmanit.

 

.

Aërinit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Aërinit Ca43(Al,Fe3+,Mg,Fe2+)10[(OH)12|CO3|Si12O35] . 12H2O   Barcelona, Hiszpania wymiary:
waga:
2003.11.07/MS/0753/2.00

 

.

Agrellit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Agrellit NaCa2Si4O10F   Villedien, Kanada
kop. „Kipava River”
wymiary:
waga:
1999.04.30/MS/0331/16.25

 

.

Ajoit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ajoit Cu2Al[OH|Si3O9] . 2H2O   Stany Zjednoczone (Arizona)
kop. „New Cornelia”
wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0396/6.75

 

.

Aktynolit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- azbest aktynolitowy - włóknista odmiana aktynolitu.

    

Azbest aktynolitowy (odmiana aktynolitu)   Vežna, Czechy wymiary:
waga:
2003.07.11/MS/0746/0.00

 

Aktynolit Ca2(Mg,Fe)5[(OH)2|Si8O22]   Rosja wymiary:
waga:
2004.04.30/MS/0769/11.00

 

Azbest aktynolitowy (odm. aktynolitu)   Vežna, Czechy wymiary:
waga:
2004.05.01/MS/0787/0.00

 

.

Albit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- oligoklaz - kryształy mieszane minerałów szeregu albit-anortyt w stosunku 1:1. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- peryklin - odmiana oligoklazu pochodzenia hydrotermalnego.

Albit Na[AlSi3O8] Egiryn Koaszwa, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1995.10.21/MS/0117/2.00

 

Peryklin (hydrotermalna odm. albitu)   Czechy wymiary:
waga:
2003.11.08/MS/0762/1.80

 

.

Allanit-(Ce)

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Allanit-(Ce) (Ca,Y)2(Fe2+,Fe3+)Al2[O|OH| SiO4|Si2O7]   Bancroft, Kanada wymiary:
waga:
1997.09.14/MS/0237/D
Dar Pana Tomasza Ochmańskiego z Warszawy

 

.

Allofan

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Allofan mAl2O3 . nSiO2 . pH2O   Zlaté Hory, Czechy wymiary:
waga:
2000.07.29/MS/0567/2.00

 

.

Almandyn

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

         

Almandyn (Fe3+)3Al2[SiO4]3 w łupku mikowym Fauske, Norwegia wymiary: 98x85x25 mm
waga: 287 g
2008.11.23/MS/921/D
Dar Pana Arkadiusza Giemzy z Miedzianki

 

.

Amesyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Amesyt Mg3,2Fe0,8Al2,0[(OH)8| Al2Si2O10]   Sarany, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
1997.09.13/MS/0220/3.35

 

'

Amfibole

            Grupa minerałów obejmująca: hornblendę.

.

Analcym

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Analcym Na[AlSi2O6] . H2O   Podkamienna Tunguska, Rosja wymiary:
waga:
1997.04.05/MS/0186/3.35

 

Analcym Na[AlSi2O6] . H2O   Podkamienna Tunguska, Rosja wymiary:
waga:
1998.08.01/MS/0288/8.50

 

Analcym Na[AlSi2O6] . H2O   Horni Benešov, Słowacja wymiary:
waga:
1999.11.27/MS/0482/7.50

 

.

Andaluzyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- chiastolit - charakterystyczne przerosty zbliźniaczonych kryształów andaluzytu z grafitem. W przekroju poprzecznym mają kształt krzyża lub klepsydry. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).

Andaluzyt AlAl[O|SiO4] Schörl Dolni Bory, Czechy wymiary:
waga:
2001.04.20/MS/0720/D
Dar Pana Pawła Żochowskiego z Warszawy

 

Andaluzyt AlAl[O|SiO4]   Zalasi, Czechy wymiary:
waga:
2003.04.19/MS/0627/0.00

 

.

Andradyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

    

Andradyt Ca3Fe2[SiO4]3   Sokołowskoje, Kazachstan
(rej. Sarbaj)
wymiary:
waga:
1995.10.21/MS/0118/2.80

 

.

Annit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Annit KFe3[(OH)2|AlSi2O10] Sodalit, Kankrynit Sagasern, Norwegia wymiary:
waga:
2007.05.06/MS/0891/3.40

 

.

Anortyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- labrador - kryształy mieszane minerałów szeregu albit-anortyt. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).

Anortyt Ca[Al2Si2O8] (w anortozycie) Yläma. Finlandia wymiary:
waga:
1996.01.26/MS/0125/4.00

 

.

Antofyllit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Antofyllit (Mg,Fe)7[OH|Si4O11]2   Heřmanov, Czechy wymiary:
waga:
1999.04.30/MS/0333/3.90

 

    

Antofyllit (Mg,Fe)7[OH|Si4O11]2   Heřmanov, Czechy wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0871/95.90

 

.

Antygoryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Antygoryt Mg6[(OH)8|Si4O10]   Tadżykistan (Pamir) wymiary:
waga:
1998.11.28/MS/0311/4.30

 

.

Ardennit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ardennit Mn4+(Mg,Al,Fe)2Al4[(OH)6| (As,V)O4|(SiO4)2|Si3O10]   Arden, Belgia wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0400/4.50

 

.

Arfvedsonit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Arfvedsonit Na2,3Ca0,5(Fe2+,Mg,Fe3+,Al)5 [(OH,F)2|Al0,5Si7,5O22]   Karnasurta, Rosja
(Masyw Łowozierski)
wymiary:
waga:
1997.03.01/MS/0164/5.00

 

Arfvedsonit Na2,3Ca0,5(Fe2+,Mg,Fe3+,Al)5 [(OH,F)2|Al0,5Si7,5O22] Pektolit, Eudialit, Tytanit Reva, Rosja (płw. Kola) wymiary:
waga:
2005.02.26/MS/0809/20.00

 

.

Astrofyllit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Astrofyllit (K,Na)3(Fe,Mn)7(Ti,Zr)2 [Si8(O,OH)31]   Ewiesługczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1995.10.21/MS/0119/6.00

 

Astrofyllit magnezowy (odm. astrofyllitu)   Rosja (Masyw Chibiński) wymiary:
waga:
1997.03.02/MS/0176/3.35

 

.

Augit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Augit (Ca,Mg,Fe)2[Si2O6]   Niches Vik wymiary:
waga:
1998.06.06/MS/0278/8.50

 

Augit (Ca,Mg,Fe)2[Si2O6]   Francja wymiary:
waga:
1999.04.24/MS/0327/1.25

 

.

Bakeryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Bakeryt CaBIV[OH|(SiO4|BO3OH)]   Inder, Kazachstan wymiary:
waga:
2000.03.11/MS/0490/12.50

 

.

Balangeroit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Balangeroit (Mg,Fe2+,Fe3+,Mn2+,...)42 Si15(O,OH)90   Balangero, Włochy (Piemont) wymiary:
waga:
1999.11.06/MS/0473/5.00

 

..

Benitoit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Benitoit BaTi[Si3O9] Joaquinit-(Ce) San Benito, Stany Zjednoczone (Kalifornia) wymiary:
waga:
1998.04.04/MS/0272/57.00

 

.

Bertrandyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Bertrandyt Be4[(OH)2|Si2O7]   Kara Oba, Kazachstan wymiary:
waga:
2000.04.01/MS/0495/50.00

 

.

Beryl

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Beryl Be3Al2[Si6O18] -  minerał z grupy berylokrzemianów. Tworzy wydłużone lub spłaszczone sześcioboczne kryształy słupkowe, często prążkowane podłużnie lub wytrawione. Występuje również w postaci różnego kształtu ziaren. Różnobarwny co skutkuje wydzieleniem wielu odmian. Przezroczysty do przeświecającego. Połysk szklisty. Twardość 7,5-8. Gęstość 2,60-2,90 g/cm3. Łupliwość niewyraźna. Przełam nierówny do muszlowego. Kruchy. Występuje głównie w pegmatytach i żyłach hydrotermalnych. Tworzy również wtórne koncentracje w piaskach i żwirach.
Odmiany:
- akwamaryn - błękitna do błękitno-zielonawej odmiana berylu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- goshenit - bezbarwna, przezroczysta odmiana berylu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- heliodor - żółta do żółto-zielonej odmiana berylu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- morganit - różowa do czerwonej odmiana berylu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- szmaragd - zielona odmiana berylu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).

Beryl Al2Be3[Si6O18]   Małyszewo, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
1992.02.14/MS/0020/3.00

 

    

Beryl Al2Be3[Si6O18] Kwarc Madagaskar wymiary:
waga:
2001.02.10/MS/0616/2.50

 

Beryl Al2Be3[Si6O18] Kwarc Szerlowa Góra, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
2001.10.20/MS/0675/5.00

 

Okaz obecnie nie prezentowany na ekspozycji.

Beryl Al2Be3[Si6O18]   Madagaskar wymiary:
waga:
2013.07.13/MS/0933/12.50

 

.

Bismutoferryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Bismutoferryt BiFe2[OH|(SiO4)2]   Smerkovec, Czechy wymiary:
waga:
1999.04.30/MS/0338/4.40

 

.

Boltwoodyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Boltwoodyt (H3O)K[UO2][SiO4]2 . H2O   Rössing, Namibia wymiary:
waga:
1999.09.11/MS/0378/D
Dar Pana Adama Petzki z Warszawy

 

.

Braunit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Braunit MnMn6[O8|SiO4]   Ilfeld, Niemcy wymiary:
waga:
2004.05.02/MS/0789/3.50

 

.

Bultfonteinit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

    

    

              

    

Bulfonteinit Ca2[OH|F|SiO3] · H2O Poldervaartyt Kuruman, RPA
kop. „N’Chwaning”
wymiary:
waga:
2007.11.25/MS/0909/12.50

 

.

Bustamit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Bustamit (Mn,Ca)3[Si3O9]   Quarry, Wielka Brytania
kop. „Melton”
wymiary:
waga:
1999.04.30/MS/0342/3.75

 

.

Canasyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Canasyt (Na,K)5Ca4[(OH,F)3|Si10O25] Egiryn, Tytanit Kukiswumczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1998.03.07/MS/0255/3.40

 

.

Caregorodcevit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Caregorodcevit N(CH3)4[Si2(Si0,5Al0,5)O6]2   Man Hambo, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
1997.06.01/MS/0218/15.00

 

.

Cavansyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Cavansyt Ca[VO|Si4O10] . 4H2O Stilbit Wagholi, Indie (Poona) wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0505/7.25

 

.

Ceryt-(Ce)

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ceryt-(Ce) (Ca,Mg)2ZRz8[SiO4]7 . 3H2O   Kuroczkin, Rosja
(Wiszniowe Góry, Ural)
wymiary:
waga:
1997.04.05/MS/0188/10.00

 

.

Chabazyt-Sr

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

         

Chabazyt-Sr Sr[(Al,Si)4O12] . 6H2O   Ropcice, Czechy wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0833/2.70

 

.

Chapmanit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Chapmanit SbFe2[OH|(SiO4)2]   Vlastĕjovice, Czechy wymiary:
waga:
2000.10.28/MS/0588/2.90

 

.

Chondrodyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Chondrodyt Mg5[(OH,F)2|(SiO4)2]   Taberg, Szwecja wymiary:
waga:
1998.06.06/MS/0279/8.50

 

.

Chryzokola

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Chryzokola (Cu,Al)8[(OH)12|(Si4O10)2]   Ray Mine, Stany Zjednoczone
(Arizona)
wymiary:
waga:
2001.03.03/MS/0618/1.00

 

.

Chryzotyl

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Chryzotyl Mg4[(OH)8|Si4O10] (azbest chryzotylowy) Asbest, Rosja (Ural)
kop. „Bażenawa”
wymiary:
waga:
1994.09.24/MS/0089/1.80

 

Chryzotyl Mg4[(OH)8|Si4O10]   Dobšiná, Słowacja wymiary:
waga:
2004.04.30/MS/0772/7.50

 

.

Coffinit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Coffinit U[SiO4]   Pyleń, Czechy wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0416/2.50

 

.

Cookeit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Cookeit Al2[(OH)2|AlSi3O10] . LiAl2(OH)6 Elbait Tsara Fara, Madagaskar wymiary:
waga:
1999.09.11/MS/0381/2.50

 

.

Cordieryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Cordieryt Mg2Al3[AlSi5O18]   Raccatederichi, Włochy wymiary:
waga:
1995.09.08/MS/0108/3.60

 

.

Creaseyit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Creaseyit Cu2Pb4(Fe,Al)2Si5O17 . 6H2O   Stany Zjednoczone (Arizona)
kop. „Tiger”
wymiary:
waga:
2001.05.05/MS/0642/3.50

 

.

Crossyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Crossyt Na2Mg3(Al,Fe)2[(OH,F)| Si4O11]2   Vaskeresztes, Węgry wymiary:
waga:
1999.04.30/MS/0415/1.60

 

.

Cummingtonit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Cummingtonit (Mg,Fe)7[OH|Si4O11]2   Grapenberg, Szwecja wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0417/3.50

 

.

Cuproskłodowskit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

         

Cuproskłodowskit CuH2[UO2|SiO4]2 . 5H2O   Schaba, Kongo wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0837/2.70

 

.

Cuspidyn

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Cuspidyn Ca4[(F,OH)2|Si2O7]   Cava Pollena, Włochy
wlk. Wezuwiusz
wymiary:
waga:
2003.05.02/MS/0724/4.00

 

.

Cyanit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Cyanit AlAl[O|SiO4]   Salina, Brazylia wymiary:
waga:
2004.04.30/MS/0773/36.25

 

.

Cyrkon

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

    

Cyrkon Zr[SiO4]   Rosja wymiary: 32x22x18 mm
waga: 15,0 g
1994.09.24/MS/0090/2.20

 

.

Czaroit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Czaroit (Ca,Na)2K[Si4O10|(OH)2] . nH2O   Sirenewyj Kamień, Rosja
(Masyw Murunski)
wymiary:
waga:
2004.04.16/MS/0767/6.25

 

.

Czevkinit-(Ce)

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Czevkinit-(Ce) (Ce,La)2Ti2[O4|Si2O7]?   Siewiernyje Pieczi, Rosja
(Góry Ilmeńskie)
wymiary:
waga:
1997.04.05/MS/0189/12.00

 

.

Czkałovit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Czkałovit Na2[Be2Si2O6] Ussigit, Sérandyt Alluajw, Rosja
(Masyw Łowoziero)
wymiary:
waga:
1997.11.15/MS/0243/0.90

 

.

Dachiardyt-Na

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Dachiardyt-Na (Ca,Na2,K12)2 [Al4Si20O48] . 18H2O   Botri Dello, Włochy wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0506/4.75

 

.

Danburyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Danburyt Ca[B2Si2O8]   Danbury, Stany Zjednoczone
(Connecticut)
wymiary:
waga:
1998.08.01/MS/0290/5.70

 

.

Datolit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Datolit CaB[OH|SiO4]   Dalnegorsk, Rosja wymiary:
waga:
1997.09.14/MS/0238/10.00

 

.

Delhayelit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Delhayelit (Na,K)19Ca5[(Cl2,F2,SO4)3|O4|Al6Si32O76] · 18H2O Lamprofyllit Raswumczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1996.03.03/MS/0131/2.00

 

.

Denisovit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Denisovit (K,Na)Ca2[Si3O8|(F,OH)]   Raswumczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1996.09.14/MS/0155/3.60

 

.

Diopsyd

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Diopsyd CaMg[Si2O6]   Asbest, Rosja (Ural)
kop. „Bażenawa”
wymiary:
waga:
2000.04.01/MS/0496/5.00

 

         

    

Diopsyd Wzór chemiczny Hessonit, Kwarc Žulowa, Czechy wymiary: 225x156x83 mm
waga: 3545,5 g
2008.11.09/MS/0919/0.00


    

    

Diopsyd CaMg[Si2O6]   Žulowa, Czechy wymiary:
waga:
2011.05.21/MS/0920/0.00

 

.

Dioptaz

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

    

Dioptaz Cu6[Si6O18] . 6H2O   Mindouli, Kongo (Katanga) wymiary:
waga:
1992.10.10/MS/0043/16.00

 

.

Dravit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Dravit NaMg3Al6[(OH)1+3|(BO3)3 |Si6O18]   Tadżykistan (Pamir) wymiary:
waga:
1998.10.25/MS/0309/28.60

 

Dravit NaMg3Al6[(OH)1+3|(BO3)3|Si6O18]   Yinnietharra, Australia wymiary:
waga:
2007.05.26/MS/0899/37.50

 

.

Dumortieryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Dumortieryt (Al,Fe)7[O3|BO3|(SiO4)3]   Madagaskar wymiary:
waga:
1997.11.14/MS/0242/1.40

 

.

Eckermannit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Eckermannit Na2-5Ca0,5(Fe2+,Mg, Fe3+,Al)5[(OH,F)2|Al0,5Si7,5O22]   Kowdor, Rosja wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0420/3.75

 

.

Edenit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Edenit NaCa2Mg5[(OH,F)2|AlSi7O22]   Rosja (Góry Ilmrńskie, Ural) wymiary:
waga:
1997.04.06/MS/0198/3.00

 

.

Edingtonit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Edingtonit Ba[Al2Si3O10] . 4H2O   Staré Ransko, Czechy wymiary:
waga:
2002.05.03/MS/0688/4.00

 

.

Egiryn

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Egiryn NaFe3+[Si2O6]   Kedykverpakhh, Rosja
(Łowoziero)
wymiary:
waga:
2005.10.08/MS/0818/10.00

 

.

Elbait

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- achroit - bezbarwna, przezroczysta odmiana elbaitu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- indygolit - niebieska odmiana elbaitu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- rubelit - różowa odmiana elbaitu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- turmalin arbuzowy - dwubarwna odmiana elbaitu, w środku różowa lub czerwona a na zewnątrz zielona. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- werdelit - zielona odmiana elbaitu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).

    

Elbait   Kwarc Brazylia (Minas Gerais) wymiary: 72x29x18 mm
waga: 39.8 g
1994.02.21/MS/0084/5.00

 

.

Elpidyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Elpidyt Na2Zr[Si6O15] . 3H2O   Alluajw, Rosja
(Masyw Łowozierski)
wymiary:
waga:
1996.03.02/MS/0126/16.00

 

.

Enigmatyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Enigmatyt Na4Fe10Ti2[O4|(Si2O6)2]   Ewiesługczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1997.05.31/MS/0209/2.70

 

.

Enstatyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- bronzyt -
żelazowa odmiana enstatytu o przybliżonym wzorze chemicznym MgSiO3 lub Ca(Mg,Al)3(Al,Si)4O10(OH)2; nazwa zdyskredytowana

Enstatyt Mg2[Si2O6]   Vĕžná, Czechy (Morawy) wymiary:
waga:
1996.03.20/MS/0133/2.00

 

Bronzyt (odm. enstatytu)   Vĕžná, Czechy (Morawy) wymiary:
waga:
1999.07.31/MS/0372/0.75

 

.

Epidot

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Epidot Ca2(Fe,Al)Al2[O|OH|SiO4|Si2O7]   Imicchil, Maroko wymiary:
waga:
2004.06.05/MS/0799/25.00

 

Epidot Ca2Fe2+Al2[Si2O7|SiO4|O|OH]   Žulowa, Czechy wymiary: 23x15x9 mm
waga: 6,2 g
2008.08.23/MS/0917/0.00

 

    

Epidot Ca2Fe2+Al2[Si2O7|SiO4|O|OH]   Žulowa, Czechy wymiary:
waga:
2011.05.21/MS/0927/0.00

 

.

Epistilbit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Epistilbit (Ca,Na2)[Al2Si4O12] . 4H2O   Šiaterská Bukovina, Słowacja wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0421/11.25

 

.

Esseneit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Esseneit CaFe3+[AlSiO6]   Korkino, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
1998.03.07/MS/0257/5.70

 

.

Eudialit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Eudialit (Na,Ca,Fe)6Zr[(OH,Cl)| (Si3O9)2]   Kukiswumczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1998.03.07/MS/0258/2.90

 

.

Eukryptyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Eukryptyt LiAl[SiO4]   Tanco Mine, Kanada (Manitoba) wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0509/2.50

 

.

Fajalit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

   

          

Fajalit Fe2[SiO4]   Bellerberg Ettringen
(Laacher See)
wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0839/5.15

 

.

Fassait

Fassait (odm. diopsydu lub augitu)   Hodruša, Słowacja wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0510/2.25

 

.

Fenakit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Fenakit Be2[SiO4] Epidot Ermakowka, Rosja wymiary:
waga:
1999.02.13/MS/0319/27.15

 

.

Fenaksyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Fenaksyt KNa(Fe,Mn)[Si4O10] . 0,5H2O Delhayelit Raswumczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1997.05.31/MS/0211/7.35

 

.

Ferrieryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ferrieryt (Na2,K2,Mg,Ca)3[Al6Si30O72] . 18H2O   Svojanov, Czechy wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0511/4.75

 

.

Ferrihastingsyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ferrihastingsyt     Mt. Isa Australia (Queesland) wymiary:
waga:
2005.04.29/MS/0810/2.50

 

Ferrihastingsyt     Mt. Isa Australia (Queesland) wymiary:
waga:
2005.04.29/MS/0811/2.50

 

.

Ferro-edenit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ferro-edenit NaCa3Fe5[(OH,F)2|AlSi7O22]   Kysztyniewskoje, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
1997.04.06/MS/0201/10.00

 

.

Fersmanit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Fersmanit Na4Ca4Ti4[(O,OH,F)3|SiO4]3   Rosja (Masyw Łowozierski) wymiary:
waga:
1996.04.20/MS/0147/8.00

 

.

Flogopit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Flogopit KMg3[(F,OH)2|AlSi3O10]   Beraketa, Madagaskar wymiary:
waga:
1999.09.11/MS/0382/2.50

 

Flogopit KMg3[(F,OH)2|AlSi3O10]   Sljudianka, Rosja wymiary:
waga:
2000.09.17/MS/0572/11.10

 

.

Fluorapofyllit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Fluorapofyllit KCa4[(F,OH)|(Si4O10)2] . 8H2O Stilbit Poona, Indie wymiary:
waga:
2003.04.30/MS/0722/15.00

 

Fluorapofyllit KCa4[(F,OH)|(Si4O10)2] . 8H2O   Poona, Indie wymiary:
waga:
2007.02.03/MS/0874/40.00

 

.

Fluorocannilloit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Fluorocannilloit NaCa2(Mg4Al)[F2|Al3Si5O22] (w marmurze) Luc Yen, Wiernam wymiary:
waga:
2004.11.27/MS/0807/7.50

 

Fluorocannilloit NaCa2(Mg4Al)[F2|Al3Si5O22] (w marmurze) Luc Yen, Wiernam wymiary:
waga:
2006.12.17/DEP/24
Depozyt Pani Beaty Wiśniewskiej z Warszawy

 

.

Fluororichteryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Fluororichteryt (Na,K)(Ca,Na)2(Mg,Fe3+,Fe2+)5 [(F,OH,O)2|Si8O22]   Rosja (Góry Ilmeńskie, Ural) wymiary:
waga:
1997.09.13/MS/0225/6.70

 

.

Foityt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Foityt (Fe2Al)Al6[(OH)4|(BO3)3| Si6O18]   Monte Campiona, Włochy wymiary:
waga:
2000.05.06/MS/0549/3.00

 

.

Forsteryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Forsteryt Mg2[SiO4]   Kowdor, Rosja
kop. „Żeleznyj”
wymiary:
waga:
1998.08.01/MS/0291/5.70

 

.

Foshagit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Foshagit Ca4[(OH)2|Si3O9]   Fuka, Japonia (Bicchu-cho) wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0422/5.00

 

.

Frankamenit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Frankamenit K3Na3Ca5(Si12O30)F3(OH) . H2O Czaroit Sirenewyj Kamień, Rosja wymiary:
waga:
2000.12.10/MS/0615/D
Dar Pana Tadeusza Dąbrowskiego z Warszawy

 

.

Friedelit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

         

    

Friedelit (Mn,Fe)8[(OH,Cl)10|Si6O15] Franklinit Franklin, Stany Zjednoczone
(New Jersey)
wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0841/5.15

 

.

Gadolinit-(Y)

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gadolinit-(Y) Y2Fe2+Be2[O|SiO4]2   Iveland, Norwegia
kop. „Knipane”
wymiary:
waga:
1993.12.19/MS/0080/1.00

 

.

Gaidonnayit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gaidonnayit Na2Zr2[Si3O9] . H2O   Norra Kärr, Szwecja wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0423/4.00

 

.

Ganofyllit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ganofyllit (K,Na,Ca)1,2(Fe,Mn,Al)4,7 [(OH)5|(Si,Al)6O15] . 2H2O   Gambatesa, Włochy wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0512/2.00

 

.

Garnieryt

Garnieryt (Mg,Ni)6[(OH)8|Si4O10]   Ambatory, Madagaskar wymiary:
waga:
1999.05.26/MS/0371/1.25

 

.

Gedryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gedryt (Mg,Fe)6-5Al1-2[OH|(Al,Si) Si3O11]2   Surezkoje, Rosja wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0425/2.75

 

.

Gehlenit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gehlenit Ca2Al[(Si,Al)2O7]   Conzocoli, Włochy wymiary:
waga:
2000.10.28/MS/0591/0.20

 

..

Gilalit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gilait Cu5Si6O17 . 7H2O Ruizyt Christmana Mine, Stany Zjednoczone wymiary:
waga:
2001.05.05/MS/0645/2.75

 

.

Gismondyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gismondyt Ca4[Al8Si8O32] . 16H2O   Dobrná, Czechy wymiary:
waga:
2001.05.05/MS/0646/1.25

 

.

Glaukofan

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Glaukofan Li2(Mg,Fe,Al)3Al2[(O,F,OH) |[Si4O11]2   Brosso, Włochy wymiary:
waga:
1999.04.30/MS/0349/3.75

 

.

Gmelinit-Ca

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gmelinit-Ca (Na2,Ca,K2)[Al2Si4O12] . 6H2O Stelleryt Sokołowskoje, Kazachstan wymiary:
waga:
1997.04.05/MS/0191/10.00

 

.

Gonnardyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gonnardyt (Na2,Ca)2[Al4Si6O20] . 7H2O   Schellkopf, Niemcy wymiary:
waga:
2007.05.06/MS/0888/0.20

 

.

Granaty

Grupa minerałów obejmująca: almandyn, andradyt, grossular, pirop, spessartyn i uwarowit. W czystej postaci praktycznie nie spotykane. Najczęściej tworzą między sobą kryształy mieszane obejmujące dwie lub trzy cząstki różnych minerałów tej grupy. Krystalizują w układzie regularnym w postaci dwunastościanu rombowego lub dwudziestoczterościanu deltoidowego, niekiedy czterdziestoośmiościanu. Różnobarwne (dotychczas nie znaleziono jedynie naturalnych granatów o barwie niebieskiej). Obecnie dla celów jubilerskich produkowane są liczne syntetyczne odmiany granatów.

 

.

Grossular

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- hessonit - czerwono-brązowa odmiana grossularu. Kamienie jakości jubilerskiej są wykorzystywane do wyrobu biżuterii (patrz: kamienie szlachetne).
- hydrogrossular - odmiana grossularu o przybliżonym wzorze
Ca3Al2[(SiO4)>1,5|(OH)4)<1,5].

 

Hydrogrossular Ca3Al2[(SiO4)>1,5|(OH)4)<1,5]   Kazachstan wymiary:
waga:
1997.09.13/MS/0227/5.00

 

Grossular Ca3Al2[SiO4]3 Epidot Žulová, Czechy
Boži Hora
wymiary:
waga:
2003.04.19/MS/0719/0.00

 

Okaz obecnie nie prezentowany na ekspozycji.

Grossular Ca3Al2[SiO4]3   Vápenná, Czechy
kłm. „Vycpálkův”
wymiary:
waga:
2003.04.20/MS/0721/0.00

 

Grossular Ca3Al2[SiO4]3   Vápenná, Czechy
kłm. „Vycpálkův”
wymiary:
waga:
2003.06.28/MS/0735/0.00

 

Grossular Ca3Al2[SiO4]3   Vápenná, Czechy
kłm. „Vycpálkův”
wymiary:
waga:
2003.06.28/MS/0736/0.00

 

Grossular Ca3Al2[SiO4]3   Vápenná, Czechy
kłm. „Vycpálkův”
wymiary:
waga:
2003.07.12/MS/0747/0.00

 

Hessonit (odm. grosularu)   Žulowa, Czechy wymiary:
waga:
2005.07.03/MS/0814/D
Dar Pana Andrzeja Borzęckiego z Warszawy

 

         

Hessonit (odm. grossularu) Kwarc Žulowa, Czechy wymiary: 68x63x47 mm
waga: 231 g
2008.08.23/MS/0916/0.00

 

    

Hessonit (odm. grossularu) Epidot Žulowa, Czechy wymiary:
waga:
2011.05.21/MS/0928/0.00

 

.

Gyrolit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Gyrolit Ca2[Si4O10] . 4H2O Apofyllit Bombay, Indie wymiary:
waga:
1997.04.26/MS/0205/2.00

 

.

Haiweéit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Haiweéit Ca(UO2)2[(Si2O5)3 . 5H2O   Dara-i-Pioz, Tadżykistan wymiary:
waga:
1997.09.13/MS/0226/16.70

 

.

Halloisyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- metahalloisyt - odmiana halloisytu.

Halloisyt Al4[(OH)8|Si4O10] . 4H2O   Biela Hora, Słowacja wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0428/2.00

 

Metahalloizyt (odm. halloisytu)   Biela Hora, Słowacja wymiary:
waga:
2002.05.03/MS/0700/4.00

 

.

Harmotom

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Harmotom (Ba,K2,Na2)2[Al4Si12O32] . 12H2O   St. Andreasberg, Niemcy
kłm. „Samson”
wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0514/7.50

 

.

Hedenbergit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Hedenbergit CaFe2+[Si2O6] Kalcyt Korszunowskoje, Rosja wymiary:
waga:
1996.03.02/MS/0127/2.00

 

.

Helvin

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Helvin (Mn,Zn,Fe)8[S2|(BeSiO4)6]   Argentyna wymiary:
waga:
1996.03.20/MS/0134/3.60

 

.

Hemimorfit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Hemimorfit Zn4[(OH)2|Si2O7] . H2O Lepidokrokit Mapimi, Meksyk (Durango) wymiary:
waga:
1992.09.05/MS/0037/4.00

 

.

Heulandyt-Ca

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Heulandyt-Ca (Ca,Na2,K2,Sr)4[Al8Si28O72] . 24H2O   Poona, Indie wymiary:
waga:
1993.03.14/MS/0057/3.10

 

.

Hisingeryt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Hisingeryt mFe2O3 . nSiO2 . pH2O Riebeckit Stany Zjednoczone (Kalifornia)
kłm „Laytonville”
wymiary:
waga:
2001.05.05/MS/0650/3.25

 

.

Hsianghualit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Hsianghualit Li2Ca3[Be3Si3O12] . F2   Hsianghualing, Chiny (Hunan) wymiary:
waga:
2000.10.28/MS/0593/1.80

 

.

Hubeit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

    

Hubeit Ca2MnFe(OH|Si4O12] . 2H2O   Daye, Chiny (Hubei) wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0842/5.15

 

.

Humit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Humit Mg7[(OH,F)2|(SiO4)3]   Kowdor, Rosja
kop. „Flogopitowyj”
wymiary:
waga:
1997.03.02/MS/0171/5.00

 

.

Hyalofan

Hyalofan (K,Ba)[Al(Al,Si)Si2O8], niepewny   Busovaca, Bośnia wymiary:
waga:
1993.03.27/MS/0059/3.00

 

.

Hydrodelhayelit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Hydrodelhayelit KCa2[(Si7Al)O17|(OH)2] . 6H2O Eudialit Raswumczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1998.03.07/MS/0260/2.90

 

.

Ilvait

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Ilvait CaFe2Fe3+[O|OH|Si2O7] Kalcyt, Kwarc Dalnegorsk, Rosja wymiary:
waga:
1998.03.07/MS/0261/11.40

 

Ilvait CaFe2Fe3+[O|OH|Si2O7]   Dalnegorsk, Rosja wymiary:
waga:
2001.06.20/MS/0671/1.00

 

.

Indialit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

         

Indialit Mg2Al3[AlSi5O18]   Kladno, Czechy
kop. Schöller
wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0844/5.15

 

.

Inesyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

    

Inesyt Ca2Mn7[OH|Si5O14]2 · 5H2O Kwarc Daye, Chiny (Hubei) wymiary:
waga:
2007.11.09/MS/0904/21.25

 

.

Jadeit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Jadeit NaAl[Si2O6]   Chiny wymiary:
waga:
1995.12.10/MS/0124/D
Dar Pana Janusza Mikołowicza z Warszawy

 

.

Johannsenit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Johannsenit CaMn[Si2O6] Lorenzenit, Eudialit Dalnegorsk, Rosja wymiary:
waga:
1997.03.22/MS/0183/26.70

 

.

Kaersutyt

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Kaersutyt Ca2(Na,K)(Mg,Fe,Fe)4[Ti(O,OH,F)2|Al2Si6O22] Oliwin Vřci Hora, Czechy wymiary:
waga:
2007.11.09/MS/0903/5.00

 

.

Kalsilit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

    

Kalsilit K[AlSiO4]   San Venazo, Włochy (Umbria) wymiary:
waga:
2006.11.11/MS/0845/5.80

 

.

Kankrynit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Kankrynit Na6Ca[CO3|(AlSiO4)6] . 2H2O   Rosja (Góry Ilmeńskie, Ural) wymiary:
waga:
1996.04.28/MS/0149/2.40

 

.

Karfolit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Karfolit MnAl2[(OH)4|Si2O6]   Krásno, Czechy wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0518/5.00

 

.

Karyopilit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Karyopillit Mn6[(OH)8|Si4O10]   Gambatesa, Włochy wymiary:
waga:
2000.05.05/MS/0520/2.50

 

.

Kasolit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Kasolit Pb[UO2][SiO4] . H2O Torbernit Musonoi, Kongo (Katanga) wymiary:
waga:
1999.11.05/MS/0434/11.25

 

.

Katapleiit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Katapleit Na2Zr[Si3O9] . 2H2O Egiryn Ajkuajwienczorr, Rosja
(Masyw Chibiński)
wymiary:
waga:
1995.09.09/MS/0113/2.00

 

.

Kinoit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Kinoit Cu2Ca2[Si3O10] . H2O   Santa Rita Monts Stany Zjednoczone wymiary:
waga:
2000.05.06/MS/0552/(3.00)

 

.

Klinochlor

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:
- kämmereryt - klinochlor chromowy.
- koczubeit - odmiana klinochloru o przybliżonym wzorze chemicznym (Mg,Al)<3[(OH)2|(Cr,Al)Si3O10 . Mg3(OH)6.
- korundofyllit - odmiana klinochloru o przybliżonym wzorze chemicznym (Mg,Fe,Al)3[(OH)2|Al1,5-2Si2,5-2O10] . Mg3(OH)6.
- ripidolit - klinochlor  żelazowy o przybliżonym wzorze chemicznym (Fe,Mg,Al)3[(OH)2|Al1,2-1,5Si2,8-2,5O10] · Mg3(OH)6.

Ripidolit (odm. klinochloru)   Klenovec, Słowacja wymiary:
waga:
2003.05.02/MS/0729/1.50

 

Klinochlor (Mg,Al)3[(OH)2|AlSi3O10] . Mg3(OH)6 Kwarc Kanada wymiary:
waga:
1993.07.26/MS/0066/10.00

 

Klinochlor (Mg,Al)3[(OH)2|AlSi3O10] . Mg3(OH)6 Kalcyt Korszunowskoje, Rosja wymiary:
waga:
1993.09.18/MS/0069/6.25

 

Klinochlor (Mg,Al)3[(OH)2|AlSi3O10] . Mg3(OH)6 Magnetyt Korszunowskoje, Rosja wymiary:
waga:
1993.12.18/MS/0078/3.00

 

Koczubeit (Mg,Al)<3[(OH)2|(Cr,Al)Si3O10 . Mg3(OH)6   Sarany, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
1998.10.24/MS/0304/2.85

 

Korundofylit (odm. klinochloru)   Sarany, Rosja (Ural) wymiary:
waga:
1998.10.24/MS/0305/2.85

 

Kämmereryt (klinochlor chromowy)   Guleman, Turcja wymiary:
waga:
1999.07.31/MS/0374/6.25

 

.

Klinohumit

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Klinohumit Mg9[(OH,F)2|(SiO4)4]   Studnice, Czechy wymiary:
waga:
2003.05.02/MS/0727/4.00

 

.

Klinoptilolit-Na

Status IMA:  x; opisany x; występuje x.
Wzór chemiczny: x; połysk: x; przezroczystość: x; barwa: x; rysa: x; twardość: x; spójność: x; łupliwość: x; przełam: x; gęstość: x g/cm3; forma krystalograficzna: x; pokrój kryształów i formy skupień: x; rozpuszczalność i higroskopijność: x; smak: x; luminescencja: x; magnetyzm: x; przewodnictwo elektryczne: x; promieniotwórczość: x.
Synonimy nazwy i odmiany:

Klinoptilolit-Na